بسيار است ! " نمىدانم استاد بزرگوار حضرت آقاى دكتر امير اعلم با همه عشق و علاقهء سرشارى كه نسبت به تأمين بهداشت اين كشور داشته و دارند و خدماتشان در اين راه هميشه باقى و فراموش نشدنى است با آنكه خود شاهد اين واقعه بوده‌اند چگونه تاكنون در جمع‌آورى نسخ اين‌گونه معالجات مفيد اقدامى نفرموده‌اند ! ؟ خلاصه آنكه آزمايش‌ها و تحقيقات من در ميان طبقات سه و چهار اجتماع سالهاى متمادى تعقيب شد و رو به افزايش گذارد . از حاصل تجربيات و بررسىهاى خود يادداشت‌هايى تدوين كرده بودم كه متاسفانه بسرقت رفت . دوباره بهنگام فراغت يادداشت‌هايى برداشته و خود نيز تصرفات و تتبعاتى در مورد آنها نموده و حتى پى به مواردى بردم كه تاكنون در كتب و نوشته‌هاى پيشينيان نيافته‌ام . اينك بعضى از موارد ياد شده را در اين سخنرانى بعرض اساتيد و حضار محترم مىرسانم : در ضمن معالجات خود متوجه شدم اگر داروهاى گياهى را برابر تحقيقات و فرضيه گذشتگان با " گرمى " و " سردى " طبايع هماهنگ ساخته و به بيمار دهيم نتيجه دلخواه حاصل مىگردد و اگر بر خلاف آن رفتار شود به زيان بيمار تمام شده و گاه حالتى خطرناك خواهد يافت . اگر داروها به تنهايى و منفرد استعمال شوند در برخى مواقع بهتر است ( همچون استفاده گل بنفشه در كودكان ) . پيشينيان معتقد بودند مواد غذائى پس از تغييراتى در دستگاه گوارش در روده مانند كشكاب شده در اين هنگام عروق ماساريقا مواد لازم آن را جذب مىكند و به كبد مىبرد . كبد در اثر اعمال طبيعى خود آن را مىپزد و مستحيل به مواد ديگرى بنام " صفرا " ، " خون " ، " بلغم " و " سودا " مىكند . " صفرا " طبعى " گرم و خشك " دارد ( چون آتش ) " خون " طبى گرم و تر " دارد چون ( هوا ) " بلغم " طبعى " سرد و تر " دارد ( چون آب ) " سودا " طبعى " سرد و خشك " دارد ( چون خاك ) آنان اعتقاد داشتند از اختلاط و امتزاج اين خلطها طبيعت يا مزاج بوجود مىآيد و صحت و سلامت بدن منوط به تعادل آنهاست . در طب سنتى مزاج بر چهار نوع است : گرم ، سرد ، تر و خشك ، گاه دوتاى از اينها غالب و دوتاى ديگر مغلوب مىگردد . از آميزش و تركيب كم يا زيادى اخلاط در بدن چهار نوع مزاج ديگر نيز پديدار مىشود كه عبارتند از : " گرم و خشك " " گرم و تر " ، " سرد و خشك " و " سرد و تر " و يكى نيز " معتدل " كه روىهم‌رفته 9 قسم مزاج بوجود مىآيد .